| | ZonêMa/Kirmancki | Türkce | Deutsch | English | | xedis [sıf.] | adi, kişiliksiz | gewöhnlich, banal, ordinär, unpersönlich | banal, common, ordinary, impersonal |
| Xelasor (Helesor, Halesor) [d.] [mit.] | 1) Duzgın Baba'nın kız kardeşlerinden biri, mitolojik karekter. 2) Nazimiye bölgesinde bir dağ, ziyaretgâh. Mitolojide, kardeşlerin dağları, çevreye görünmez bir koruyucu ağ oluşturur. | 1) Eine Schwester von Duzgın Baba, mythologische Figur. 2) Ein Berg in Nazimiye als Pilgerort. In der Mythologie bilden die Gipfel der Geschwister ein unsichtbares Schutznetz über das Land. | 1) A sister of Duzgın Baba, a mythological figure. 2) A mountain in Nazimiye as a place of pilgrimage. In mythology, the peaks of the siblings form an invisible protective net over the land. |
| xelesiyayene (xelesin-, xelesiya-, -xelesi- ), xeleşiyayene, raxelesiyayene [f.] (1) | 1) kurtulmak 2) bitmek | 1) erlöst werden, loswerden, befreit werden, davonkommen, gerettet werden 2) zu Ende gehen, enden | 1) get rid of, get away, be freed, be redeemed 2) to come (or draw) to an end (or a close), to run out |
| xelesiyayiye (xeleşiyayiye) | kurtuluş | Befreiung, Rettung | |
| xeleskar/e [e./d.] | kurtarıcı | | |
| xelesnayene (xelesnen-, xelesna-, -xelesn- ), raxelesnayene [f.] (ambulanz piyê mı xelesnayê - ambulanz babamı kurtardı) | kurtarmak | retten, erlösen | rescue |
| xelesnene | kurtarma | | |
| xelet şiyene | yanlış gitmek | | |
| xelet u guna | hata ve günah | | |
| xelet vıraziya | hata yapıldı, hata oluştu | ein Fehler ist aufgetreten | an error occurred |
| xelet [sıf.] [e.] [Far. ġalat] | yanlış, hata | fehler, falsch, unrichtig | error, wrong, false, mistake |
| xeletın | hatalı | fehlerhaft, falsch | incorrect, erroneous, wrong, faulty |
| xeletiye | yanlışlık | | |
| xeleto | hatalı, geçersiz | | |
| xeletê tesdiqi | doğrulama hatası | Bestätigungsfehler | verification error |
| xelq | halk | | |
| xemelın/e [e./d.] [sıf.] (xemelnae/ xemelnaiye, xemeliyae/xemeliyaiye) | süslü | | |
| xemeliyayene (xemelin-, xemeliya-, -xemeli- ) [f.] | süslenmek | geschmückt werden | titivate |
| xemelnayene (xemelnen-, xemelna-, -xemeln- ) [f.] | süslemek | | |
| xendek | hendek | | |
| xenekıtene (xeneknen-, xenekna-, -xenekn- ) [f.] | boğmak | würgen, erwürgen | choke, strangle |
| xenekiyayene (xenekin-, xenekiya-, -xeneki- ) [f.] | boğulmak | ersticken, ertrinken | drowning, smother, stifle, suffocate |
| xeneknayene (xeneknen-, xenekna-, -xenekn- ) [f.] | boğmak | erwürgen | strangle |
| xençere | hançer | | |
| xerc kerdene (1) | harcamak | ausgeben | spend |
| xerc [e.] [Ar.] | harç, harcama, masraf, gider | Ausgabe, Aufwand, Verausgabung | spending, expenditure |
| xerca mı ra | benim haricimde | | |
| xerca to ra | senin haricinde | | |
| xerclığ | harçlık | | |
| xerdal [bot.] [Ar. → Aram./Süry. → Far. → Eski Yun.] | hardal1) turpgillerden, 100-150 santimetre yüksekliğinde, sarı çiçekli, deriyi yakıcı nitelikte olan ve tohumu hekimlikte kullanılan, tadı acı ve bir yıllık bir bitki 2) bu tohumun toz durumuna getirilmiş veya sirke ile karıştırılarak yapılmış macunu | Senf | mustard, sinapis |
|
|
